هر کافه‌داری این روز را می‌شناسد. تأمین‌کننده زنگ می‌زند که قیمت قهوه از شنبه عوض می‌شود. شما می‌نشینید پای منو، صد و بیست آیتم، و یکی‌یکی حساب می‌کنید که هر کدام چقدر باید بالا برود.
با منوی چاپی این یعنی یک نوبت چاپ تازه، یا برچسب روی قیمت قبلی. با بیشتر منوهای دیجیتال یعنی صد و بیست بار باز کردن یک آیتم، عوض کردن عدد، ذخیره. بهتر از چاپ است ولی هنوز یک بعدازظهر کامل است.
یک دستور برای همه
در میساز ابزاری هست به اسم تغییر گروهی قیمت. به آن می‌گویید:
- چقدر: یا درصدی (مثلاً ۱۲ درصد بیشتر) یا مبلغ ثابت (مثلاً ۱۰ هزار تومان بیشتر). کم کردن هم می‌شود.
- کجا: کل منو، یا فقط یک بخش. اگر فقط قهوه گران شده، فقط بخش «قهوه‌ی گرم» را بالا می‌برید و به کیک‌ها دست نمی‌زنید.
- رُند به چه عددی: مثلاً به نزدیک‌ترین ۵ هزار تومان. خالی بگذارید، رُند نمی‌شود.
قبل از این‌که چیزی عوض شود، پیش‌نمایش می‌بینید: هر آیتم، قیمت الان، قیمت بعد. اگر عددی عجیب بود همان‌جا می‌بینید. تأیید که کردید، همه با هم عوض می‌شوند و همان لحظه روی گوشی مهمان‌هاست.
چرا رُند کردن مهم‌تر از چیزی است که به نظر می‌رسد
لاته‌ی ۸۵ هزار تومانی را ۱۲ درصد بالا ببرید، می‌شود ۹۵٬۲۰۰. هیچ کافه‌ای منویش را با ۹۵٬۲۰۰ نمی‌نویسد. بدون رُند کردن، بعد از تغییر گروهی باز باید بنشینید و صد و بیست قیمت را دستی مرتب کنید، که یعنی ابزار هیچ کاری نکرده.
با رُند به ۵ هزار تومان می‌شود ۹۵ هزار. منو تمیز می‌ماند و شما هم دقیقاً می‌دانید چه شد.
یک نکته: رُند کردن گاهی به ضرر شماست و گاهی به نفعتان. ۹۵٬۲۰۰ می‌شود ۹۵ ولی ۹۷٬۸۰۰ می‌شود ۱۰۰. روی کل منو این‌ها تقریباً همدیگر را خنثی می‌کنند، ولی اگر آیتم خاصی برایتان حساس است، در پیش‌نمایش نگاهش کنید.
سایزها و افزودنی‌ها
این‌جا جایی است که باید دقت کرد. اگر آیتم‌هایتان سایز دارند (کوچک، متوسط، بزرگ، هر کدام با قیمت خودش) یا افزودنی (شات اضافه، شیر گیاهی)، یک تیک جدا هست که بگویید این‌ها هم عوض شوند. فقط وقتی «همه‌ی منو» را انتخاب کرده باشید فعال است، چون سایزها و افزودنی‌ها مال کل کافه‌اند نه یک بخش؛ «شات اضافه» هم روی لاته هست هم روی موکا.
افزودنی‌ها یک ظرافت دارند. «شات اضافه ۲۰ هزار تومان» یک قیمت نیست، یک اختلاف است. اگر بگویید «همه‌چیز ۱۰ هزار تومان گران‌تر»، منظورتان این نیست که شات اضافه هم بشود ۳۰ هزار. برای همین مبلغ ثابت فقط روی سایزها می‌نشیند و به افزودنی‌ها دست نمی‌زند. تغییر درصدی روی هر دو اعمال می‌شود.
اگر با اکسل راحت‌ترید
بعضی‌ها قیمت‌گذاری را در اکسل انجام می‌دهند چون فرمول خودشان را دارند؛ مثلاً هر آیتم بر اساس قیمت تمام‌شده‌اش. در این حالت از پنل خروجی اکسل می‌گیرید، ستون قیمت را هر طور می‌خواهید عوض می‌کنید و همان فایل را دوباره وارد می‌کنید. آیتم‌ها از روی شناسه‌شان پیدا می‌شوند، پس چیزی تکراری ساخته نمی‌شود. و مهم: واردکردن اکسل هیچ‌وقت آیتمی را حذف نمی‌کند، حتی اگر ردیفش را از فایل پاک کرده باشید.
یک چیز را در اکسل مراقب باشید: قیمت را بدون نقطه بنویسید. «۱۲.۵۰۰» را ما نمی‌پذیریم، چون معلوم نیست منظور دوازده و نیم است یا دوازده هزار و پانصد، و حدس غلط در این مورد یعنی هزار برابر اشتباه.
تخفیف با تغییر قیمت فرق دارد
اگر می‌خواهید یک هفته روی نوشیدنی‌های سرد تخفیف بدهید، قیمت را عوض نکنید. روی آیتم تخفیف بگذارید با تاریخ شروع و پایان. مهمان قیمت قبلی را خط‌خورده می‌بیند و قیمت تازه را کنارش، و روز آخر خودش برمی‌گردد. اگر قیمت را دستی پایین بیاورید باید یادتان بماند برش گردانید، و تجربه می‌گوید یادتان نمی‌ماند.
درباره‌ی این‌که منوی دیجیتال چقدر خرج دارد و چه چیزی در طرح‌ها فرق می‌کند، قیمت منوی دیجیتال را ببینید. تغییر گروهی قیمت در همه‌ی طرح‌ها هست.